Dünyanın en büyük tarih bilmecesi. Bu şifreyi çözene 1 milyon dolar ödül var.

Günümüz Pakistan ve Hindistan topraklarına yayılan İndus Vadisi uygarlığı, gelişmiş şehir planlaması ve ticaret ağlarıyla biliniyor. Ancak bu medeniyetin dili ve hayat biçimi hala büyük ölçüde bilinmezliğini koruyor. En büyük gizem ise, bugüne kadar çözülemeyen yazısı. Hindistan’ın Tamil Nadu eyaleti, İndus yazısını çözecek kişiye 1 milyon dolar ödül vereceğini duyurdu. Washington Üniversitesi'nden Prof. Rajesh P. N. Rao, "Bu yazıyı çözebilirsek Güney Asya tarihine dair önemli bir soruya cevap bulabiliriz." dedi.

Neden çözülemiyor

İndus yazısının hala anlaşılamamasının başlıca nedenleri olarak şunlar gösteriliyor. Az sayıda yazıt bulunması. Şimdiye kadar yalnızca 4 bin kadar yazıt keşfedildi. Yazıtların çoğu yalnızca 4-5 sembolden oluşuyor. Çift dilli bir belge olmama. Rosetta Taşı gibi karşılaştırma yapmaya imkan tanıyacak bir eserin eksikliği çözümü zorlaştırıyor. Bilim insanları, yazının sağdan sola yazıldığını ve ticaret ya da dini amaçlarla kullanıldığını düşünüyor. Ancak kesin bir çözüm henüz bulunabilmiş değil.

Metin çözülebilecek mi?

Bilim insanları, yapay zeka ve bilgisayar analizleriyle yazının şifrelerini çözmeye çalışıyor. Ancak kesin bir sonuca ulaşmak için yeni arkeolojik keşiflere ve uluslararası iş birliğine ihtiyaç duyuluyor. Ödülün açıklanmasıyla birçok amatör araştırmacı da kendi teorilerini öne sürmeye başladı. Ancak uzmanlar, yazının bilimsel kanıtlarla çözülebileceğini vurguluyor. Binlerce yıllık bu gizem, geçmişten günümüze bir mesaj taşıyor olabilir. Ancak bu mesajın okunabilmesi için daha fazla zamana ve araştırmaya ihtiyaç var.