Tarihin Tozlu Sayfalarında 1 Mart Neler Yaşadı? Her biri tarihin akışını belirleyen olayların izinde, tarihinde yaşanan önemli olayları derledik. Bu yazımızda Tarihin İzlerini sürerek 1 Mart tarihte bugün neler olduğuna dair bir zaman yolculuğuna çıkacağız. Ayrıntılara birlikte göz atalım!
1 Mart tarihi, dünya tarihinde önemli olaylara ev sahipliği yapmış bir gün. Bu derinlemesine incelemeyle, tarih kitaplarının tozlu sayfalarında bir yolculuğa çıkıyoruz ve bu tarihte neler olduğunu keşfediyoruz 1 Mart tarihte bugün, 1 Mart , Türkiye ve Dünya genelinde tarihte neler gerçekleşti, Tarihin İzleri: 1 Mart Tarihte Neler Oldu? Tarihinde Neler Yaşandı?
Bu özel tarihin, zamanın kıvrımları arasında neler sakladığına dair bir derinlemesine bakış sunuyoruz. Tarihin İzinde Bir Yolculuk.
İşte 1 Mart Yaşanan Tarihin İzleri;
1430 - Osmanlı Padişahı II. Murad, Selanik'i Fethetti
Osmanlı Padişahı II. Murad, Bizans İmparatorluğu’nun yönetiminde olan Selanik’i fethederek Osmanlı topraklarına kattı. Bu fetih, Osmanlı’nın Balkanlar’daki gücünü pekiştirdi ve bölgedeki hâkimiyetini genişletti.
1565 - Rio de Janeiro'nun Kuruluşu
Portekizli kâşifler, Brezilya’nın en önemli şehirlerinden biri olan Rio de Janeiro’yu kurdu. Şehir, günümüzde Brezilya'nın en büyük turistik ve ekonomik merkezlerinden biri olarak öne çıkıyor.
1803 - Ohio, ABD’nin 17. Eyaleti Oldu
ABD’nin genişleme sürecinde önemli bir kilometre taşı olan Ohio, resmi olarak ülkenin 17. eyaleti olarak kabul edildi.
1811 - Kavalalı Mehmet Ali, Memlûkleri İmha Etti
Mısır Valisi Kavalalı Mehmet Ali Paşa, bölgedeki güç mücadelesinde rakibi olan Memlûkleri, Kahire Kalesi'ne davet ettikten sonra bir suikast düzenleyerek ortadan kaldırdı. Bu olay, Mısır’da Mehmet Ali’nin tam hâkimiyetini sağladı.
1815 - Napolyon Bonapart, Elba’dan Fransa’ya Döndü
Napolyon Bonapart, sürgün edildiği Elba Adası’ndan kaçarak Fransa’ya geri döndü. Bu dönüş, “Yüz Gün” olarak bilinen kısa süreli yönetimini başlattı.
1867 - Nebraska, ABD'nin 37. Eyaleti Oldu
ABD'nin batıya doğru genişlemesi devam ederken Nebraska, ülkenin 37. eyaleti olarak kabul edildi.
1872 - Yellowstone Millî Parkı Açıldı
ABD, dünyanın ilk ulusal parkı olan Yellowstone Millî Parkı’nı kurarak doğa koruma alanında önemli bir adım attı.
1881 - Rus Çarı II. Aleksandr Suikasta Uğradı
Rusya’nın modernleşmesi için önemli reformlar gerçekleştiren II. Aleksandr, Narodnikler tarafından düzenlenen bir bombalı saldırıyla öldürüldü.
1896 - Adowa Muharebesi: Habeşistan, İtalya’yı Yendi
Habeşistan (Etiyopya) ordusu, İtalya’ya karşı kazandığı zaferle bağımsızlığını koruyarak sömürge yönetimine karşı büyük bir direniş gösterdi.
1896 - Henri Becquerel, Radyoaktiviteyi Keşfetti
Fransız fizikçi Henri Becquerel, radyoaktiviteyi keşfederek modern nükleer fiziğin temellerini attı.
1901 - Avustralya Ordusu Kuruldu
Avustralya, resmi olarak kendi ordusunu kurarak askeri anlamda bağımsız bir güç haline geldi.
1912 - Albert Berry, İlk Paraşütle Atlama Gerçekleştirdi
Albert Berry, uçaktan atlayan ve paraşütle güvenli bir iniş gerçekleştiren ilk kişi olarak havacılık tarihine geçti.
1919 - Kore'nin Bağımsızlık İlanı: 1 Mart Hareketi
Japon işgali altındaki Kore, bağımsızlığını ilan ederek büyük bir direniş başlattı. 1 Mart Hareketi, Kore’nin bağımsızlık mücadelesinde önemli bir dönüm noktası oldu.
1921 - İstiklâl Marşı İlk Kez TBMM’de Okundu
Mehmet Âkif Ersoy’un yazdığı "İstiklâl Marşı", Maarif Vekili Hamdullah Suphi Tanrıöver tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde ilk kez okundu.
1923 - Latife Hanım, TBMM’ye Gelen İlk Kadın Oldu
Mustafa Kemal Paşa’nın TBMM’nin yeni çalışma dönemini açış konuşmasını, meclis balkonundan izleyen Latife Hanım, TBMM'ye gelen ilk kadın olarak tarihe geçti.
1926 - Yeni Türk Ceza Kanunu Kabul Edildi
İtalya’nın yasalarından esinlenerek hazırlanan yeni Türk Ceza Kanunu, TBMM’de kabul edilerek yürürlüğe girdi.
1931 - Troçki’nin Büyükada’daki Evi Yandı
Sovyet devrim lideri Lev Troçki'nin Büyükada'da kaldığı Arap İzzet Paşa Yalısı, büyük bir yangında tamamen kül oldu.
1935 - Atatürk 4. Kez Cumhurbaşkanı Seçildi, TBMM’de İlk Kadın Milletvekilleri Yer Aldı
Türkiye Büyük Millet Meclisi, 5. dönem çalışmalarına başladı. Mustafa Kemal Atatürk, dördüncü kez Cumhurbaşkanı seçildi. Bu dönemde Türkiye tarihinde ilk kez 18 kadın milletvekili mecliste yer aldı.
1936 - Hoover Barajı’nın İnşaatı Tamamlandı
ABD’de inşa edilen Hoover Barajı, tamamlandığı dönemde dünyanın en büyük beton yapısı ve hidroelektrik santrali olarak tarihe geçti.
1940 - Bulgaristan, Mihver Devletleri’ne Katıldı
II. Dünya Savaşı sırasında Bulgaristan, Tripartite Paktı’nı imzalayarak Almanya, İtalya ve Japonya’nın liderliğinde kurulan Mihver Devletleri’ne katıldı.
1941 - Alman Birlikleri Bulgaristan’a Girdi
Nazi Almanyası, Bulgaristan topraklarına girerek Balkanlardaki askeri gücünü artırdı.
1946 - Bank of England Kamulaştırıldı
İngiltere’nin en önemli finans kuruluşlarından biri olan Bank of England, devlet kontrolüne alındı.
1947 - IMF Resmi Olarak Çalışmalarına Başladı
Uluslararası Para Fonu (IMF), küresel finans istikrarını sağlamak amacıyla resmi olarak faaliyetlerine başladı.
1947 - Kadın Gazetesi Yayın Hayatına Başladı
İffet Halim Oruz’un çıkardığı Kadın gazetesi, Türkiye’de kadın hakları ve toplumsal meseleler konusunda önemli bir yayın organı oldu.
1952 - Dünya Gazetesi Yayın Hayatına Başladı
Türkiye'nin köklü gazetelerinden biri olan Dünya Gazetesi, ekonomi ve finans alanında yayın yapmaya başladı.
1953 - Sovyet Lideri Josef Stalin Kalp Krizi Geçirdi
Stalin, geçirdiği kalp krizinin ardından dört gün sonra hayatını kaybetti. Ölümü, Sovyetler Birliği'nde büyük siyasi değişikliklerin başlangıcı oldu.
1954 - Porto Riko'lu Milliyetçiler ABD Temsilciler Meclisi'ne Saldırdı
ABD'nin başkenti Washington'da, Porto Riko'nun bağımsızlığını savunan milliyetçiler, Temsilciler Meclisi'ne silahlı saldırı düzenledi. Olayda beş senatör yaralandı.
1958 - Üsküdar Vapuru Felaketi: 272 Kişi Hayatını Kaybetti
İzmit Körfezi'nde fırtına nedeniyle batan Üsküdar Vapuru, büyük bir trajediye yol açtı. Kazada resmi rakamlara göre 272 kişi yaşamını yitirdi, yalnızca 21 kişi kurtuldu.
1959 - Kıbrıslı Rum Lider Makarios, Kıbrıs'a Döndü
Kıbrıs'a dönen Başpiskopos Makarios, Rum halkı tarafından büyük bir coşkuyla karşılandı. Bu gelişme, adadaki siyasi dengeleri değiştirdi.
1960 - ABD’de 1000 Siyah Öğrenci Ayrımcılığı Protesto Etti
Alabama eyaletinde ırk ayrımcılığına karşı düzenlenen protestoya 1000 siyah öğrenci katıldı. Bu eylem, ABD'deki sivil haklar hareketine önemli katkılar sağladı.
1961 - Ordu Yardımlaşma Kurumu (OYAK) Kuruldu
Türk Silahlı Kuvvetleri mensuplarına destek sağlamak amacıyla Ordu Yardımlaşma Kurumu (OYAK) resmen kuruldu.
1963 - İstanbul Boğazı'nda İki Sovyet Tankeri Çarpıştı
Dolmabahçe açıklarında meydana gelen kazada, denize sızan mazot alev aldı ve Yüzer Karaköy İskelesi ile Kadıköy Vapuru yandı.
1966 - SSCB'nin Venera 3 Uzay Sondası Venüs’e Düştü
Sovyetler Birliği’nin uzaya gönderdiği Venera 3, Venüs’ün yüzeyine çarparak tarihte bir başka gezegene ulaşan ilk insan yapımı araç oldu.
1974 - Watergate Skandalında 7 Kişiye Dava Açıldı
ABD’deki Watergate skandalı kapsamında yedi yetkili hakkında dava açıldı. Bu olay, dönemin ABD Başkanı Richard Nixon’un istifasına giden süreci başlattı.
1978 - Charlie Chaplin'in Cenazesi Çalındı
Ünlü sinema oyuncusu Charlie Chaplin'in İsviçre’deki mezarından çalınan cenazesi, uzun süre bulunamadı. Olay büyük yankı uyandırdı.
1980 - Voyager 1 Satürn’ün Janus Uydusunu Keşfetti
NASA'nın uzay sondası Voyager 1, Satürn’ün Janus adlı uydusunu keşfetti. Bu keşif, Güneş Sistemi’nin daha iyi anlaşılmasına katkı sağladı.
1989 - Türkiye'nin İlk Özel TV Kanalı Star 1 Yayına Başladı
Star 1, Türkiye’de özel televizyon yayıncılığının öncüsü olarak test yayınlarına başladı.
1992 - Show TV Yayın Hayatına Başladı
Türkiye'nin ikinci özel televizyon kanalı olan Show TV, yayın hayatına giriş yaptı ve yarışma programlarıyla popülerlik kazandı.
1994 - Nirvana Son Konserini Münih’te Verdi
Grunge müziğin efsane grubu Nirvana, son konserini Almanya’nın Münih kentinde gerçekleştirdi. Grup solisti Kurt Cobain’in intiharı, müzik dünyasında büyük bir boşluk yarattı.
1998 - Titanic, 1 Milyar Dolar Üzerinde Hasılat Elde Eden İlk Film Oldu
James Cameron’un yönettiği Titanic filmi, dünya çapında 1 milyar dolarlık gişe gelirini aşan ilk film olarak tarihe geçti.
2002 - ABD Kuvvetleri Afganistan’a Girdi
11 Eylül saldırılarının ardından ABD, Afganistan’a askeri operasyon düzenleyerek Taliban rejimini devirmeye yönelik müdahalede bulundu.
2009 - Gazete Habertürk Yayına Başladı
Ciner Yayın Holding tarafından çıkarılan ve Fatih Altaylı’nın editörlüğünde hazırlanan Gazete Habertürk, basın dünyasındaki yerini aldı.
2014 - Çin’de Bıçaklı Saldırı: 33 Ölü, 148 Yaralı
Çin’in Kunming kentinde meydana gelen bıçaklı saldırıda 33 kişi hayatını kaybetti, 148 kişi yaralandı. Olay, büyük bir güvenlik krizine neden oldu.
Her yılın her günü, tarih sayfalarında yeni bir hikâye anlatır. Bugün, 1 Mart tarih boyunca nasıl şekillendiğine dair bir bakış attık. Yarın, yeni bir tarih dersi için tekrar buluşmak üzere.